Archiwum: 'artyści'

Jarmarczne teatry w Paryżu

W Paryżu powszechnie grano przedstawienia w czasie słynnych jarmarków Saint Germain (św. Germana) i Saint Laurent (św. Wawrzyńca). W tym czasie dużą popularność zdobyła trupa braci Alard, w której starszego Charlesa postrzegano jako największego mima tych czasów. Wzorowali się oni również na komedii dell’arte. Jarmarczne teatry cały czas rywalizowały z Comedie Francaise (tylko na jej scenie było dozwolone słowo mówione). Po podstępnym podpaleniu teatru na jarmarku Saint Germain jedynie pantomima miała możliwość istnienia i rozwoju.

Małe sceny nadal rozwijały się, a słowa zastąpiono napisami, umieszczonymi na rulonikach papieru, rozwijanych w odpowiednim momencie, kiedy mimika i gesty nie wystarczały do przekazania treści. W ten sposób wystawiono sztukę „Arlekin, król Serendibu” Alaina Renego Lasage’a w 1713r. na jarmarku Saint Germain. Najczęściej występującymi postaciami w pantomimie są Arlekin i Pierrot.Dużym rozgłosem cieszyła się trupa Jeana Babtiste’a Nicoleta, która wystawiła pantomimę „Arlekin pies angielski” w 1772r. Z trupą Nicoleta rywalizował Nicolas Medard Audinot, który w 1781r. w teatrze Ambigu Comique wystawił pantomimę „Czterech synów Aymona”.

Brunnelleschi i jego twórczość

Jako że Brunelleschi był inżynierem, zaprojektował kopułę żebrową powstałą na ośmioboku bębna. Nie udało mu się jej skończyć przed śmiercią, dlatego też budowę kontynuował inny znany artysta Bernardo Rosselino. Równolegle budował schronisko dla dzieci zwane Przytułkiem dla podrzutków. Był to długi budynek, w którym podkreślono głównie poziom przeciwstawiając się w ten sposób stylu gotyckiemu. Gzyms rzucał głęboki cień, co pogłębiało wrażeni przywiązania budynku do ziemi. Kolumny zaprojektował jako smukłe, bez zbędnego żłobkowania, które dźwigały delikatnie profilowane łuki.

Brunelleschi otrzymał także zlecenie na budowę kościoła San Lorenzo we Florencji. Również i tej budowli nie udało mu się dokończyć za życia. Jednym z większych dzieł architekta jest Kaplica rodu Pazzich. Została zbudowana na planie prostokąta, zwieńczona kopułą. Artysta świadomie wprowadzał zmiany w architekturze, które do tej pory charakteryzowały się gotycką strzelistością. Brunelleschi dbał przede wszystkim o to, by budowle nie były przesadzone, tworzyły logiczną i oszczędną kompozycję.

Brunelleschi

Jednym z pierwszych architektów renesansu był Filippo Brunelleschi. Jednak udzielał się także jako rzeźbiarz i inżynier, przez co mógł nazwać się w pełni humanistą i człowiekiem renesansu. Początkowo kształcił się jako złotnik i rzeźbiarz. Inspiracje czerpał ze starożytnego Rzymu. Jako pierwszy opracował zasady perspektywy linearnej. Mimo że w jego dziełach widać jeszcze wpływy architektury średniowiecznej, uważa się go za ojca stylu renesansowego obowiązujące przy projektowaniu budowli. Jako pierwszy z dużą swobodą, przez nikogo nie narzuconą, zaczął wykorzystywać motywy antyczne.

Charakterystycznymi cechami jego architektury są przede wszystkim wrażenie lekkości i harmonii. Wszystkie elementy były uporządkowane w logiczną całość. Nie tworzył z przesadną dekoracyjnością. W 1401 roku wziął udział w konkursie na zaprojektowanie drzwi do baptysterium. Nie udało mu się wygrać z największym jego rywalem, rzeźbiarzem – Lorenzem Ghiberti. Jednak zwyciężył w innym konkursie na stworzenie kopuły katedry Santa Maria del Fiore. Miał trudne zadanie, gdyż wysokość od posadzki do klucza miała wynosić aż 55 metrów.

Bosch

Renesans nie tworzyli tylko artyści włoscy. Na terenach północnej Europy, Niderlandach, malarze wnosili swój wkład w rozwój sztuki. Jednym z artystów, które miał inne spojrzenie na rzeczywistość był Hieronim Bosch.
Jego twórczość jest specyficzna, charakteryzuje się symboliką i alegorią. Nie bał podejmować się tematów dotyczących ciemniejszej strony człowieka. Pokazywał na swych obrazach grzeszność i niedoskonałość ludzi. Najprawdopodobniej swym podejściem do sztuki zainspirował surrealistów, tworzących dużo później niż Bosch.

Artysta wychowywał się w rodzinie malarzy, więc od dzieciństwa miał styczność ze sztuką. Mógł w ten sposób rozwijać swój zmysł artystyczny. Niestety, jako nastolatek doznał traumatycznych przeżyć, co w znacznym stopniu wpłynęło na jego dalszą twórczość. Niektórzy z ówczesnym mu ludzi uważali, że obrazy Boscha były malowane z powodu sympatii artysty dla heretyków i ideologii sprzecznych z chrześcijańską. Jednak współcześni badacze tego nie potwierdzają, a wręcz sugerują, że artysta podejmował tematy zgodne z przyjętą w średniowieczu doktryną.

Tycjan

Urodzony ok. 1488 roku, Tiziano Vecelli zwany Tycjanem, stał się wielkim malarzem renesansu. Od jego imienia wywodzi się słowo tycjanowski, które używane jest do tej pory na określenie barwy rudopomarańczowej.
Tycjan już w wieku dziesięciu lat, zaczął się szkolić w kierunku rozwijania zdolności artystycznych. Najpierw naukę rozpoczął u artysty zajmującego się tworzeniem mozaik, a ostatecznie trafił do założyciela weneckiej szkoły malarskiej. Tycjan w początkach swej kariery inspirował się dziełami, uznanego już malarza, Giorgione.

Razem też ozdobili malowidłami ściennymi gmach domu handlowego kupców niemieckich. W 1510 roku Tycjan namalował trzy freski przedstawiające życie św. Antoniego, jednak brakowało mu jeszcze obycia z dużą kompozycją grupową oraz przestrzenią obrazu. Po śmierci Belliniego, jego mistrza, został mianowany państwowym malarzem Republiki Weneckiej. Udało mu się ostatecznie uwolnić o wszelkich wpływów malarzy, których cenił. Zaczął tworzyć dzieła we własnym stylu charakteryzujące się monumentalizmem jak w jednym z obrazów ołtarzowych „Wniebowzięcie Marii”. Potrafił stworzyć na tyle profesjonalne dzieło, że wymieniona praca stała się wzorem dla wielu artystów w dziedzinie malarstwa ołtarzowego.

Andy Warhol

Andy Warhol to artysta, który stał się gwiazdą sztuk plastycznych dzisiejszych czasów. Jego prace są na tyle popularne i rozpoznawalne, że zaczęto pokazywać je na pocztówkach czy plakatach.

Artysta nie starał się umieszczać w swoich pracach głębszego sensu, który zmuszałby odbiorcę do refleksji nad problemami społecznymi. Jego sztuka to najprawdopodobniej protest przeciwko wysokiej kulturze. Dla niego ważne było, by prace podobały się widzowi masowemu, a nie indywidualnym koneserom sztuki. Andy Warhol reprezentuje nurt nazywany pop-artem. Jego prace były masowo kopiowane za pomocą sitodruku. Nie wiadomo, czy artysta podążał i gloryfikował komercyjność i konsumpcję, jedno jest pewne został kupiony przez społeczeństwoO niesłabnącej popularności sztuki Andy’ego Warhola świadczy jednak jej nonsens, który tkwi w pozornie bezmyślnym powielaniem wzorców. Mimo to krytycy dostrzegają głębszy sens ukryty w pracach artysty. Jest ukazaniem stanu psychologicznego społeczeństwa powojennego i produkcji masowej.